Kayıt dışı ekonomiyle mücadelede yeni dönem: Risk analizi GİB’e devredildi
Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Risk Analizi Genel Müdürlüğü Gelir İdaresi Başkanlığı bünyesine alındı. Düzenleme ile kayıt dışı ekonomiyle mücadelede iki birim tek yapıda birleştirildi.
Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın teşkilat yapısında değişiklik yapıldı. Düzenleme kapsamında Bakanlığa bağlı Risk Analizi Genel Müdürlüğü, Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) bünyesine alındı.
Kararnameye göre, Risk Analizi Genel Müdürlüğü’nün yürüttüğü görevler Gelir İdaresi Başkanlığı’na devredildi. Bu kapsamda bir başkan yardımcısının da münhasıran bu alanla görevlendirileceği belirtildi.
GENEL MÜDÜRLÜK 2020 YILINDA KURULMUŞTU
Risk Analizi Genel Müdürlüğü’nün 2020 yılında kurulduğu ve vergi kayıp ve kaçağı ile kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin araştırılması amacıyla görev yaptığı hatırlatıldı. Müdürlük, bu faaliyetlerin önlenmesine yönelik risk analizi ve değerlendirme çalışmalarını yürütüyordu.
GİB’in 2005 yılında kurulmasının ardından risk analizi faaliyetlerinin farklı dönemlerde kurumlar arasında görev değişiklikleri yaşadığı, daha sonra yeniden Başkanlık görevleri arasına eklendiği bilgisi yer aldı.
TEKNOLOJİ VE ANALİZ ALTYAPISI
Genel Müdürlüğün bugüne kadar ileri teknoloji analiz araçları ve yapay zeka algoritmalarıyla desteklenen bir altyapı oluşturmak için çalışmalar yürüttüğü ifade edildi. Bu kapsamda veri analizi ve değerlendirme süreçlerinin geliştirildiği belirtildi.
Tek bir sistem üzerinden analiz yapılmasına imkân sağlayan Risk Analizi Değerlendirme ve Araştırma (RADAR) Sistemi ile çalışmalar yapıldığı aktarıldı.
GİB’İN VERİ VE DENETİM KAPASİTESİ
Gelir İdaresi Başkanlığı’nın ülke geneline yayılan teşkilat yapısı, güçlü bilişim altyapısı ve geniş veri tabanıyla kayıt dışı ekonomiyle mücadelede önemli bir kapasiteye sahip olduğu ifade edildi.
Başkanlığın mükelleflerden alınan beyan ve bildirimlerin yanı sıra tapu, noter, sicil, banka, e-ticaret platformları ve ilan siteleri gibi çeşitli kaynaklardan da vergisel işlemlere ilişkin sürekli ve anlık veri aldığı belirtildi.
BAKAN ŞİMŞEK’TEN AÇIKLAMALAR
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, düzenlemenin Bakanlığın kurumsal kapasitesini güçlendirmeyi amaçladığını ifade etti. Şimşek, Risk Analizi Genel Müdürlüğü ile Gelir İdaresi Başkanlığı’nın güçlerinin birleştirildiğini söyledi.
Şimşek, yeni yapıyla birlikte veri işleme kabiliyetinin artırılacağını ve büyük veri ile iş zekâsı uygulamalarıyla desteklenen bir sistem kurulacağını belirtti. Ayrıca veri madenciliğine dayalı etkin bir risk ve uyum analiz sistemi hedeflendiğini ifade etti.
Düzenleme ile birlikte aynı alanda görev yapan iki birim yerine tek bir yapının faaliyet göstereceği, böylece kamu kaynaklarında tasarruf sağlanacağı ve risk analizine dayalı tespitlerde daha hızlı aksiyon alınacağı kaydedildi.